[ كَذلِكَ يَطْبَعُ اللَّهُ عَلى كُلِّ قَلْبِ مُتَكَبِّرٍ جَبَّارٍ ] « 1 » . اين گونه خدا بر دل هر گردنكش زورگويى ، مُهر [ تيره‌بختى ] مىنهد . دوّم : مقت و بغض از حق تعالى نسبت به عبد ، چنان كه فرمود : [ إِنَّهُ لا يُحِبُّ الْمُسْتَكْبِرِينَ ] « 2 » . قطعاً او مستكبران را دوست ندارد . و روايت است كه موسى گفت : بار خدايا ! دشمن‌ترين خلق تو كيستند ؟ فرمود : آن كه دل او متكبّر باشد و زبان او غليظ و دست او بخيل و خوى او بد . سوّم : خزى و نكال در آخرت و دنيا ، حاتم اصم رحمة اللّه عليه گفت : از مرگ بپرهيز در سه چيز : بر كبر و حرص و خيلاء كه متكبّر را خداى تعالى از دنيا نبرد تا فروترين مردم او را خوار نكند و حريص را از دنيا نبرد تا به نان پاره يا به شيرينى محتاج بگرداند و نيابد و مختال را از دنيا نبرد تا در قذر و بول مراغه نزند و گفته‌اند : من أخذ عزا به غير حق أورثه الله ذلا به حق « 3 » ، هركس به ناحق عزتى براى خود برگزيند [ و ] تكبّر ورزد خداوند او را به حق ذليل كند . چهارم : عذاب آتش در عقبا . قال اللّه تعالى : الكِبْرياءُ رِدائى ، وَالْعَظَمَةُ إِزارى ، فَمَنْ نازَعَنى بِواحِدٍ مِنْهُما أدْخَلْتُهُ نارَ

--> ( 1 ) - غافر ( 40 ) : 35 . ( 2 ) - نحل ( 16 ) : 23 . ( 3 ) - الدر المنثور : 1 / 353 .